Na dom w Czarnolesie

Analiza i interpretacja wiersza Jana Kochanowskiego “Na dom w Czarnolesie”.
Zobacz informacje o epoce renesansu i biografię poety w Wikipedii.

tekst interpretacja
Panie, to moja praca, a zdarzenie Twoje;
Raczyż błogosławieństwo dać do końca swoje!
Inszy niechaj pałace marmurowe mają
I szczerym złotogłowem ściany obijają,
Ja, Panie, niechaj mieszkam w tym gnieździe ojczystym,
A Ty mię zdrowiem opatrz i sumieniem czystym,
Pożywieniem uczciwym, ludzką życzliwością,
Obyczajami znośnymi, nieprzykrą starością.
Fraszka ma charakter refleksyjny i błagalny. Podmiot liryczny stwierdza, iż ciężko pracuje, ale Pan Bóg decyduje o tym, czy jemu powiedzie się w życiu. Prosi Go o błogosławieństwo do końca życia. Wskazuje na innych ludzi, którzy złotogłowem (lama, bogata tkanina jedwabna służąca do szycia strojów i dekorowania ścian) obijają swoje ściany, mając ogromne bogactwa.

Poeta nie chce bogactwa, woli mieszkać spokojnie w domu rodzinnym. Prosi Boga o zdrowie i czyste sumienie, a także o to, aby mógł dostatnio zjeść, był otoczony życzliwymi ludźmi, szacunkiem i pogodną starością – zapewne bez chorób i niemocy twórczej.

Budowa utworu

Fraszka składa się z 8 wersów pisanych 13-zgłoskowcem z rymami żeńskimi sąsiednimi.

Środki stylistyczne

  • apostrofa: “Panie, to moja…”, “Ja, Panie…”, “Raczyż błogosławieństwo…”
  • epitety: moja praca, pałace marmurowe, szczerym złotogłowem, gnieździe ojczystym.

Skromność jest przeciwieństwem zachłanności.

Życiowe inspiracje

Dom w Czarnolesie - obecnie muzeum
Muzeum w Czarnolesie

W życiu każdego człowieka przychodzi moment, kiedy ma już dosyć wojaży, ciężkiej pracy  i ruchu.  Nie chodzi tutaj wyłącznie o wiek, który daje pewien dystans do świata i siebie samego, własnych osiągnięć, możliwości i dalszych celów. Ponieważ Kochanowski ciężko pracował przez całe życie jako urzędnik na magnackich dworach, żył intensywnie rytmem pracy i dworskich konwenansów, w końcu mógł mieć tego dosyć. Po ślubie z Dorotą Podlodowska, po decyzji o wyprowadzeniu się do własnego majątku w Czarnolesie odkrył, że monotonia, rytm życia na wsi mają swoje zalety. Teraz właśnie miał z kim się tak naprawdę cieszyć życiem i dla kogo pracować, dla rodziny. Założenie rodziny, posiadanie dzieci, praca dla nich i bycie z nimi, w gronie kochających się ludzi – to jest najważniejszy cel w życiu każdego człowieka. Nie ma innego, którego osiągnięcie dawałoby takie szczęście.

Możliwe, że raj jest wtedy, gdy dostrzeżemy go, porzucając wieczną za nim gonitwę.

1 thought on “Na dom w Czarnolesie

Skomentujesz?