Epoki literackie, analizy wierszy, poradniki, słownik, piosenki
Oprac. Akt 1Akt 2Akt 3Akt 4Akt 5Plan/Mini

Plan

1. Akcja rozgrywa się w paryskim domu Orgona. Przychodzi pani Pernelle – matka Orgona, która jest obrażona na nich, nie pozwala nikomu dojść do głosu, tylko wymyśla każdemu po kolei. Wynika to z faktu, iż wszyscy mają jakieś zastrzeżenia do Tartuffa – tytułowego świętoszka.
2. Kleant i Doryna rozmawiają o Orgonie. Doryna chwali Orgona, który kiedyś był mądrym człowiekiem i służył królowi, a od chwili poznania Tartuffe, zgłupiał. Słucha tylko Tartuffe, nawet lepiej od swojej rodziny, szaleje za nim, dogadza na wszystkie strony, a każde słowo Tartuffe ma za wyrocznię.
3. Powraca do domu Orgon. Kleant pyta go o zasiewy, lecz ten prosi o chwilę spokoju, bo musi dowiedzieć się, co się w domu działo. Doryna opowiada o tym, że pani bardzo chora. Orgon pyta o Tartuffe.
4. W rozmowie z Kleantem Orgon nie dopuszcza go do głosu. Wychwala Tartuffe. Opowiada, że poznał go w kościele, gdy tamten bardzo się modlił i jemu służył, podając święconą wodę. Chciał dać Tartuffowi ofiarę, ale ten wziął tylko połowę, a resztę kazał dać biednym. O wszystko w domu się troszczy, o każdego, nawet o żonę Orgona. Kleant widzi, że Orgon oszalał na punkcie Tartuffe.
5. Orgon nakazuje córce Mariannie, by wyszła za mąż za Tartuffe. Dziewczyna dziwi się, miała wyjść za Walerego i ojciec był o tym informowany. Orgon jednak powtarza stanowczo swoją wolę.
6. Doryna – służąca odważnie pyta, czy Orgon ma zamiar dać córkę bigotowi, który w dodatku jest biedakiem, a panna jest posażna? Orgona wolą jest, aby Marianna wyszła za Tartuffe, który przy pomocy Orgona odzyska swój majątek.
7. W rozmowie z Doryną Marianna waha się czy ma odmówić ojcu, bo przecież jest mu winna pokorę i oddanie?
8. Zakochany w Mariannie Walery zrozpaczony przekomarza się dziewczyną w obecności Doryny. Na początku doradza jej, aby poszła za rozkazem ojca. Ona się zastanawia, bo oboje nie chcą zbyt szybko wyjawić sobie wzajemnej miłości. Marianna mówi, że skoro sam Walery doradza jej zgodę na prośbę ojca, to będzie musiała się zgodzić.
9. Dorynie udaje się pogodzić zwaśnioną zakochaną parę – Mariannę i Walerego. Postanawiają coś zrobić, aby Orgon wycofał się z decyzji wydania córki za Tartuffa.
10. Doryna rozmawia z Damisem – synem Orgona i uspokaja go, bo ten gotów pobić Tartuffa. Postanawiają powiedzieć o wszystkim Elmirze, żonie Orgona.
11. Na scenie pojawia się Tartuffe i rozmawia z Doryną. Każe służącemu, aby odprawił wszystkich chętnych widzieć się z nim, bo on idzie wśród więźniów dzielić jałmużnę. Do Doryny zwraca się z chusteczką, by zakryła nią dekolt. Chce zobaczyć się z Elmirą.
12. Udając pobożnego, Tartuffe składa wyrazy poddania Elmirze. Ona chce mu przedstawić tajne plany działania. W tej chwili widzimy Damisa, który chowa się za drzwi, aby nikt go nie widział i podsłuchuje. Tartuffe bierze dłoń Elmiry, przytula, ściska i całuje, potem kładzie rękę na jej kolanach. Ona broni się.
13. Damis widząc wszystko z ukrycia, robi awanturę Elmirze i Tartuffowi. O wszystkim informuje Orgona. Tartuffe klęka przed Orgonem i udaje niewinnego, ludzie mówią na niego wiele oszczerstw. W końcu Orgon pada na kolana i jedna się z nim, a syna Damisa wypędza z domu.
14. Tartuffe chce odejść z domu. Orgon nie pozwala. Obiecuje dać mu dowód miłości i przepisze na niego cały majątek.
15. Kleant rozmawia z Tartuffem o wypędzeniu Damisa. Prosi, aby Tartuffe natychmiast zrobił wszystko, by chłopiec wrócił. Ten niestety nie może.
16. W obecności wszystkich Marianna pada przed Orgonem na kolana i prosi o litość. Mówi o niechęci do Tartuffe, woli pójścia do klasztoru zamiast za mąż za Tartuffe. Elmira jest zdziwiona zaślepieniem Orgona i postanawia zdemaskować obłudę świętoszka.
19. Orgon wychodzi spod stołu i demaskuje świętoszka, gdy ten chce pocałować Elmirę. Orgon nadstawia mu swój policzek do pocałunku. Po zdemaskowaniu nakazuje mu opuszczenie domu. Tartuffe jednak przypomina, że Orgon przepisał mu majątek, więc to on a nie Orgon jest u siebie.
20. Wychodzi na jaw prawda o depozycie, jaki zostawił świętoszkowi Orgon. Są to dokumenty obciążające go przed królem, dowodzące jego zdrady.
21. Orgon tłumaczy matce sytuację rodziny i prawdę o ich gościu. Tartuffe chciał podstępnie wedrzeć się do jego rodziny, chce go wygnać z jego własnego domu. Pani Pernelle nie wierzy i uważa, że ludzie głupoty opowiadają, ale Orgon podnosi na nią głos.
22. Przychodzi pan Zgoda. Jest posłannikiem Tartuffe i przybywa, aby prosić rodzinę Orgona o opuszczenie domu.
23. Przybywa Tartuffe i oficer gwardii książęcej. Wychodzi na jaw prawda o świętoszku. Książę przesłuchał go osobiście i odkrył, że jest to oszust. Zamiast Orgona sam Tartuffe zostaje aresztowany.
24. Wszystko kończy się szczęśliwie, Orgon pozostaje z rodziną we własnym domu, odzyskuje dokumenty i przebaczenie księcia. Rozmawiają o ślubie Marianny z Walerym.

Mini streszczenie

Akcja rozgrywa się w paryskim domu Orgona. Przychodzi pani Pernelle – matka Orgona, która jest obrażona na nich, nie pozwala nikomu dojść do głosu, tylko wymyśla każdemu po kolei. Wynika to z faktu, iż wszyscy mają jakieś zastrzeżenia do Tartuffa – tytułowego świętoszka.
Kleant i Doryna rozmawiają o Orgonie. Doryna chwali Orgona, który kiedyś był mądrym człowiekiem i służył królowi, a od chwili poznania Tartuffe, zgłupiał. Słucha tylko Tartuffe, nawet lepiej od swojej rodziny, szaleje za nim, dogadza na wszystkie strony, a każde słowo Tartuffe ma za wyrocznię.
Powraca do domu Orgon. Kleant pyta go o zasiewy, lecz ten prosi o chwilę spokoju, bo musi dowiedzieć się, co się w domu działo. Doryna opowiada o tym, że pani bardzo chora. Orgon pyta o Tartuffe.
W rozmowie z Kleantem Orgon nie dopuszcza go do głosu. Wychwala Tartuffe. Opowiada, że poznał go w kościele, gdy tamten bardzo się modlił i jemu służył, podając święconą wodę. Chciał dać Tartuffowi ofiarę, ale ten wziął tylko połowę, a resztę kazał dać biednym. O wszystko w domu się troszczy, o każdego, nawet o żonę Orgona. Kleant widzi, że Orgon oszalał na punkcie Tartuffe.
Orgon nakazuje córce Mariannie, by wyszła za mąż za Tartuffe. Dziewczyna dziwi się, miała wyjść za Walerego i ojciec był o tym informowany. Orgon jednak powtarza stanowczo swoją wolę.
Doryna – służąca odważnie pyta, czy Orgon ma zamiar dać córkę bigotowi, który w dodatku jest biedakiem, a panna jest posażna? Orgona wolą jest, aby Marianna wyszła za Tartuffe, który przy pomocy Orgona odzyska swój majątek.
W rozmowie z Doryną Marianna waha się czy ma odmówić ojcu, bo przecież jest mu winna pokorę i oddanie?
Zakochany w Mariannie Walery zrozpaczony przekomarza się dziewczyną w obecności Doryny. Na początku doradza jej, aby poszła za rozkazem ojca. Ona się zastanawia, bo oboje nie chcą zbyt szybko wyjawić sobie wzajemnej miłości. Marianna mówi, że skoro sam Walery doradza jej zgodę na prośbę ojca, to będzie musiała się zgodzić.
Dorynie udaje się pogodzić zwaśnioną zakochaną parę – Mariannę i Walerego. Postanawiają coś zrobić, aby Orgon wycofał się z decyzji wydania córki za Tartuffa.
Doryna rozmawia z Damisem – synem Orgona i uspokaja go, bo ten gotów pobić Tartuffa. Postanawiają powiedzieć o wszystkim Elmirze, żonie Orgona.
Na scenie pojawia się Tartuffe i rozmawia z Doryną. Każe służącemu, aby odprawił wszystkich chętnych widzieć się z nim, bo on idzie wśród więźniów dzielić jałmużnę. Do Doryny zwraca się z chusteczką, by zakryła nią dekolt. Chce zobaczyć się z Elmirą.
Udając pobożnego, Tartuffe składa wyrazy poddania Elmirze. Ona chce mu przedstawić tajne plany działania. W tej chwili widzimy Damisa, który chowa się za drzwi, aby nikt go nie widział i podsłuchuje. Tartuffe bierze dłoń Elmiry, przytula, ściska i całuje, potem kładzie rękę na jej kolanach. Ona broni się.
Damis widząc wszystko z ukrycia, robi awanturę Elmirze i Tartuffowi. O wszystkim informuje Orgona. Tartuffe klęka przed Orgonem i udaje niewinnego, ludzie mówią na niego wiele oszczerstw. W końcu Orgon pada na kolana i jedna się z nim, a syna Damisa wypędza z domu.
Tartuffe chce odejść z domu. Orgon nie pozwala. Obiecuje dać mu dowód miłości i przepisze na niego cały majątek.
Kleant rozmawia z Tartuffem o wypędzeniu Damisa. Prosi, aby Tartuffe natychmiast zrobił wszystko, by chłopiec wrócił. Ten niestety nie może.
W obecności wszystkich Marianna pada przed Orgonem na kolana i prosi o litość. Mówi o niechęci do Tartuffe, woli pójścia do klasztoru zamiast za mąż za Tartuffe. Elmira jest zdziwiona zaślepieniem Orgona i postanawia zdemaskować obłudę świętoszka.
Elmira każe schować się pod stołem Orgonowi. Wchodzi Tartuffe i widzi tylko Elmirę, Orgon siedzi pod stołem. Gospodyni każe Tartuffowi sprawdzić, czy nikt ich nie podsłuchuje. Są bezpieczni i Elmira próbuje uśpić jego czujność.
Tarftuffe ujawnia swoją moralność, flirtując i obłapiając żonę swego dobroczyńcy. Na pytanie, czy nie ma skrupułów, odpowiada Elmirze, że nie powinna mieć skrupułów, bo „nie ten grzeszy, co grzeszy skrycie”. Już prawie Tartuffe kładzie się na nią, gdy ta prosi, by zerknął za drzwi, czy czasem nikt ich nie podgląda.
Orgon wychodzi spod stołu i demaskuje świętoszka, gdy ten chce pocałować Elmirę. Orgon nadstawia mu swój policzek do pocałunku. Po zdemaskowaniu nakazuje mu opuszczenie domu. Tartuffe jednak przypomina, że Orgon przepisał mu majątek, więc to on a nie Orgon jest u siebie.
Wychodzi na jaw prawda o depozycie, jaki zostawił świętoszkowi Orgon. Są to dokumenty obciążające go przed królem, dowodzące jego zdrady.
Orgon tłumaczy matce sytuację rodziny i prawdę o ich gościu. Tartuffe chciał podstępnie wedrzeć się do jego rodziny, chce go wygnać z jego własnego domu. Pani Pernelle nie wierzy i uważa, że ludzie głupoty opowiadają, ale Orgon podnosi na nią głos.
Przychodzi pan Zgoda. Jest posłannikiem Tartuffe i przybywa, aby prosić rodzinę Orgona o opuszczenie domu.
Przybywa Tartuffe i oficer gwardii książęcej. Wychodzi na jaw prawda o świętoszku. Książę przesłuchał go osobiście i odkrył, że jest to oszust. Zamiast Orgona sam Tartuffe zostaje aresztowany.
Wszystko kończy się szczęśliwie, Orgon pozostaje z rodziną we własnym domu, odzyskuje dokumenty i przebaczenie księcia. Rozmawiają o ślubie Marianny z Walerym.

Oprac. Akt 1Akt 2Akt 3Akt 4Akt 5Plan/Mini

Skomentujesz?

Kontynuując czytanie, zgadzasz się z politykę cookies na tej stronie. Więcej informacji

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close